Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından yayımlanan “Firmaların Yurt Dışı Kaynaklı Dövizlerinin Türk lirasına Dönüşümünün Desteklenmesi Hakkında Tebliğ (Sayı: 2023/5)’de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Sayı: 2026/11)”, 01 Ağustos 2026 tarihli ve 33327 sayılı Resmî Gazete ’de yayımlanmıştır. Söz konusu Tebliğ ile firmaların yurt dışı kaynaklı dövizlerinin Türk lirasına dönüşümüne yönelik destek uygulamasında çeşitli düzenlemeler yapılmıştır.
Tebliğ kapsamında;
- “Aracı banka” tanımı, döviz dönüşüm desteği işlemlerine aracılık eden Bankacılık Kanunu kapsamındaki bankaları ifade edecek şekilde yeniden düzenlenmiştir.
- “Dönüşüm kuru”, dövizin Merkez Bankasına satıldığı tarihte Merkez Bankası tarafından belirlenen usul ve esaslara göre ilan edilen döviz alış kuru olarak tanımlanmıştır.
- “Firma kontrolü” kavramı Tebliğe eklenerek; sermaye ve yönetim ilişkileri çerçevesinde doğrudan veya dolaylı olarak en az %50 oranında hisse, oy hakkı veya yönetim kurulu seçme hakkına sahip olma durumu olarak belirlenmiştir.
- Firmaların yurt dışı kaynaklı dövizlerini Merkez Bankasına satmaları halinde; Talepte bulunmaları, Merkez Bankası tarafından belirlenen döviz pozisyonu oranı sınırını aşmamaları, şartıyla dövizlerin Türk lirasına çevrilen tutarının %2’si oranında döviz dönüşüm desteği ödenmesine devam edilecektir. Destek tutarı Merkez Bankası tarafından aracı bankaya aktarılacak ve ilgili firma hesabına ödenecektir. Ayrıca, destek kapsamında Merkez Bankasına satılan dövizlerin hiçbir şekilde iade edilmeyeceği düzenlenmiştir.
- Bu Tebliğin önceki değişiklikleri uyarınca, firmaların yurt dışı kaynaklı dövizlerini Merkez Bankasına satmaları halinde uygulanacak döviz dönüşüm desteği oranı yasal olarak %2 olmakla birlikte, geçici madde kapsamında %3 olarak uygulanmaktadır. 01.08.2026 tarihli Tebliğ ile bu geçici oran uygulamasının süresi uzatılmış ve daha önce 31.07.2026 olarak öngörülen süre 31.01.2027 tarihine kadar ertelenmiştir.
- Merkez Bankası; Firmalardan gerekli gördüğü bilgi ve belgeleri talep edebilecek, şüpheli gördüğü işlemler veya firmalar hakkında inceleme yapabilecek, inceleme süresince ilgili firmalara döviz dönüşüm desteği ödemeyebilecektir.
- İnceleme sonucunda usulsüzlük veya gerçeğe aykırı beyan tespit edilmesi halinde destek talepleri reddedilecek ve daha önce ödenen destek tutarları geri alınabilecektir.
- Gerçeğe aykırı beyan ve usulsüz kullanımlara yaptırım getirilmiştir. Döviz dönüşüm desteğinden; gerçeğe aykırı bilgi ve belge sunularak yararlanılması, mevzuata aykırı kullanım yapılması, halinde ödenen destek tutarları, kur farkları, faiz tutarları, ile birlikte aracı bankalar tarafından tahsil edilerek Merkez Bankasına aktarılacaktır.
- Ayrıca ilgili firmaların belirli sürelerle; döviz dönüşüm desteği başvuruları, Merkez Bankası kaynaklı kredi başvuruları, kabul edilmeyecektir.
- Firmaların destek kapsamında satabileceği döviz tutarlarına veya alabileceği destek tutarlarına Merkez Bankası tarafından üst limitler getirilebilecektir. Bu üst limitler, firma kârlılığı ve işgücü maliyetinden oluşan katma değer tutarları dikkate alınarak Merkez Bankasınca belirlenen yöntemle hesaplanacaktır. Üst limitleri aşan firmaların döviz dönüşüm desteği talepleri karşılanmayacaktır.
- Dış Ticaret Sermaye Şirketleri, Sektörel Dış Ticaret Şirketleri ile diğer aracı ihracatçılar tarafından yurda getirilen dövizlerin, bu firmalara ürün tedarik eden firmalar adına satışı yapılabilecektir. Bu durumda döviz dönüşüm desteği tutarı doğrudan tedarikçi firma hesabına aktarılacak ve döviz satışının tedarikçi firmaca yapılmış olduğu kabul edilecektir.
- Aracı bankalar, döviz dönüşüm desteği işlemleri için komisyon alabilecektir. Alınabilecek azami komisyon oranı Merkez Bankası tarafından belirlenecektir.
- Geçici hükümler kapsamında; bu Tebliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce firmalarca verilen döviz almama taahhütlerinin yerine getirilmemesi halinde yürürlükten kaldırılan hükümler uygulanacaktır. Ayrıca, döviz dönüşüm desteğinden usulsüz olarak yararlanan veya Merkez Bankasına ya da bankalara gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu tespit edilen firmaların, bu firmaları kontrol eden veya bu firmalarca kontrol edilen şirketlerin döviz dönüşüm desteği ve Merkez Bankası kaynaklı kredi başvuruları belirlenen süreler boyunca kabul edilmeyecektir.
- Tebliğin 6 ncı maddesi yayımı tarihinde, diğer hükümleri ise 01.10.2026 tarihinde yürürlüğe girecektir.
Söz konusu Tebliğ sirkülerimize ek yapılmıştır
Saygılarımızla…
Not: Sirkülerimiz bilgilendirme amaçlı olduğundan tereddüt edilen bir husus bulunması halinde işlem tesis etmeden önce müşavirliğimize yazılmasını rica eder, yalnızca sirkülerdeki açıklamalar dayanak gösterilmek suretiyle yapılacak işlemler sonucunda doğacak zararlardan şirketimizin sorumlu olmayacağını belirtir, soru, görüş, eleştiri ve önerileriniz olması halinde antette bulunan iletişim kanallarından tarafımıza ulaştırmanızı rica ederiz.
